(Tinsao.net) – Trái ngược hoàn toàn với ánh hào quang rực rỡ trên sân khấu, cuộc đời tư của NSND Phùng Há, người được mệnh danh là một trong những “bà tổ” của nghệ thuật cải lương Việt Nam, lại đầy rẫy những nỗi đau, mất mát và kết thúc trong sự cô độc ở tuổi 99.
Từ cô bé lò gạch đến “ngôi sao” sáng chói của sân khấu cải lương
NSND Phùng Há tên thật là Trương Phụng Hảo, sinh ngày 30/4/1911 tại Tiền Giang (nay thuộc Đồng Tháp). Sinh ra trong một gia đình nghèo đông con, bà sớm chịu cảnh mồ côi cha từ năm 9 tuổi và phải nghỉ học để mưu sinh. Bước ngoặt cuộc đời đến vào năm 13 tuổi, khi giọng ca thiên phú của cô bé đang làm thuê tại lò gạch đã lọt vào mắt xanh của ông bầu Hai Cu.
NSND Phùng Há thời trẻ
Năm 1924, bà chính thức bước chân vào con đường nghệ thuật với nghệ danh Phùng Há, đảm nhận vai đào chính trong gánh Tái Đồng Ban. Dưới sự dìu dắt của những người thầy đầu tiên như soạn giả Nguyễn Công Mạnh, nghệ sĩ Năm Châu và nhạc sĩ Tư Chơi, Phùng Há nhanh chóng khẳng định tài năng qua vai diễn đầu tiên Giả Thị trong vở “Hoàng Phi Hổ quy Châu”.
Trong suốt 86 năm theo nghề, bà không chỉ dừng lại ở vai trò diễn viên mà còn là trưởng đoàn, giảng viên và nhà tổ chức sân khấu. Bà có khả năng hóa thân đa dạng từ vai bi, hài đến kép võ, nổi bật nhất là hình tượng Lữ Bố trong vở “Phụng Nghi Đình”. Năm 1984, với những đóng góp toàn diện, bà trở thành nữ nghệ sĩ cải lương duy nhất được phong tặng danh hiệu nghệ sĩ Nhân dân trong đợt đầu tiên.
Những cuộc hôn nhân đẫm nước mắt với các đại gia, nghệ sĩ
Dù có sự nghiệp huy hoàng, đường tình duyên của NSND Phùng Há lại vô cùng lận đận với 4 lần kết hôn đều không trọn vẹn.
Cuộc hôn nhân đầu tiên với nhạc sĩ Tư Chơi năm 1926 chỉ kéo dài 2 năm. Năm 1929, bà kết hôn với Lê Công Phước, tức “Bạch công tử”, vị đại gia giàu có bậc nhất miền Nam thời bấy giờ. Dù được chồng giao quản lý gánh hát Huỳnh Kỳ lừng lẫy, nhưng hạnh phúc chẳng tày gang. Sự phong lưu, sa đọa của Bạch công tử khiến bà đau khổ. Đỉnh điểm là lần bà bế con đi tìm chồng và bắt gặp ông đang say sưa bên cô gái khác, thậm chí còn bị ông quát mắng, đuổi về. Giọt nước tràn ly, bà quyết định ly hôn. Nỗi đau thêm chồng chất khi hai người con chung của bà và Bạch công tử đều lần lượt qua đời vì bệnh tật.
Sau đó, bà trải qua thêm hai cuộc hôn nhân nữa với ông Nguyễn Hữu Bửu (chủ gánh Phùng Hảo) và ông Châu Văn Sáu (Bầu Nhơn). Tuy nhiên, các cuộc tình này cũng lần lượt tan vỡ sau năm 1959.
Tuổi già cô độc và di sản nhân ái để lại cho đời
Nỗi đau mất đi tất cả con cái khiến tuổi xế chiều của nữ nghệ sĩ trở nên cô độc. Không còn người thân nương tựa, bà dồn hết tâm sức và tiền bạc cho các hoạt động thiện nguyện. NSND Phùng Há chính là người đề xuất xây dựng chùa Nghệ Sĩ, viện dưỡng lão nghệ sĩ và trực tiếp lo toan bia mộ, cấp dưỡng cho những đồng nghiệp nghèo, neo đơn.
Bên cạnh đó, bà còn là người thầy tận tụy, trực tiếp truyền nghề cho nhiều thế hệ nghệ sĩ lừng danh như Thanh Nga, NSND Bạch Tuyết, NSND Ngọc Giàu, NSƯT Kim Tử Long…
Ngày 5/7/2009, “vị tổ” của ngành cải lương trút hơi thở cuối cùng tại bệnh viện Nguyễn Trãi, hưởng thọ 99 tuổi. Bà được an táng tại nghĩa trang nghệ sĩ, nơi chính bà đã lập nên. Cuộc đời của NSND Phùng Há là một minh chứng cho sự cống hiến tận tụy với nghệ thuật, dù phải trải qua biết bao cay đắng riêng tư để trở thành một biểu tượng bất diệt của sân khấu truyền thống Việt Nam.
0 Comments