Trong phim tài liệu Richard Madeley on Murder Row ra mắt hôm 27/5, giám đốc nhà tù Belarmino García tiết lộ Kinh Thánh là vật dụng duy nhất được phép xuất hiện trong các buồng giam tại CECOT. Ngoài cuốn sách này, tù nhân không được giữ sách báo, thiết bị có màn hình hay bất kỳ vật dụng cá nhân nào khác. Việc trò chuyện giữa họ cũng bị hạn chế ở mức tối thiểu.
Quy định trên là một phần trong hệ thống kiểm soát nghiêm ngặt tại CECOT, nhà tù được xây dựng để giam giữ những thành viên băng đảng và tội phạm nguy hiểm nhất El Salvador. Trong 30 phút hiếm hoi được rời buồng giam mỗi ngày, tù nhân tập thể dục và đọc các đoạn Kinh Thánh. Thời gian còn lại, họ bị nhốt trong phòng giam tập thể.
Tù nhân tại CECOT. Video: Channel 5
CECOT được mô tả là một trong những nhà tù khắc nghiệt nhất thế giới. Cơ sở này có sức chứa khoảng 40.000 tù nhân, diện tích tương đương 32 sân bóng đá. Nhà tù được bảo vệ bằng hệ thống an ninh nhiều lớp và một “mái vòm điện tử”, khiến việc tuồn đồ vào trong gần như bất khả thi, đồng thời chặn hoàn toàn tín hiệu điện thoại di động.
Không chỉ bị kiểm soát vật dụng, tù nhân tại đây còn sống trong điều kiện gần như không có tiện nghi cá nhân. Theo giám đốc García, họ ngủ trên những giường kim loại nhiều tầng, không có nệm, gối hay chăn. Buồng giam luôn sáng đèn, bởi hệ thống chiếu sáng trong nhà tù hoạt động suốt 24 giờ mỗi ngày và chưa từng được tắt.
“Đó là một phần của quy trình, tôi cần có khả năng quan sát những gì họ đang làm”, ông García nói.
Khi người dẫn chương trình Richard Madeley hỏi liệu những quy định này có tàn nhẫn hay không, ông García nói nhà tù cần duy trì quyền kiểm soát.
Richard Madeley tại nhà tù CECOT ở El Salvador. Ảnh: Channel 5
Mỗi ngày, tù nhân bị điểm danh, giám sát và chỉ được rời buồng giam khoảng 30 phút. Họ không có quyền tiếp cận thông tin bên ngoài qua báo chí, truyền hình hay điện thoại. Bữa ăn cũng được duy trì đơn giản, với cùng một món đậu và cơm, hai lần mỗi ngày.
Trong phim tài liệu, Madeley còn được đưa tới khu biệt giam dành cho những tù nhân vi phạm nội quy. Ông mô tả nơi này là một hố bê tông nhỏ, tối hoàn toàn. Những thành viên băng đảng nguy hiểm có thể bị giam tại đây tới 30 ngày nếu gây rối. Không gian này không có ánh sáng từ mái nhà, khiến người bị giam phải tự lần mò để tìm bồn rửa và nhà vệ sinh.
CECOT được khánh thành năm 2023 trong chiến dịch trấn áp bạo lực băng đảng của Tổng thống Nayib Bukele. Nhà tù chủ yếu giam giữ các thành viên bị cáo buộc thuộc những băng đảng khét tiếng như MS-13 và Barrio 18, cùng một số tội phạm nguy hiểm khác. Trong phim tài liệu, một tù nhân thừa nhận không hối hận sau khi giết 30 người vô tội và nói sẽ tiếp tục làm điều tương tự nếu được thả.
Tuy nhiên, người này gần như không có cơ hội trở lại xã hội. Theo chương trình, nhiều tù nhân tại CECOT đang thụ án liên tiếp với tổng thời gian lên tới hơn 700 năm. Điều đó khiến nhà tù này không chỉ là nơi giam giữ mà còn được xem như điểm đến cuối cùng của nhiều phạm nhân.
Tù nhân sống trong điều kiện khắc nghiệt. Ảnh: Ladbible
Trước khi CECOT ra đời, El Salvador từng bị gọi là “thủ đô giết người của thế giới” vì tỷ lệ bạo lực ở mức cao. Chính quyền Bukele cho rằng các biện pháp mạnh tay đã giúp giảm tội phạm, lập lại trật tự và mang lại cảm giác an toàn cho người dân. Việc xây dựng nhà tù khổng lồ này vì thế được xem là biểu tượng cho chiến dịch cứng rắn của chính phủ với các băng đảng.
Dù vậy, CECOT cũng vấp phải nhiều chỉ trích. Các nhà phê bình và tổ chức nhân quyền cho rằng điều kiện giam giữ tại đây có thể vi phạm các tiêu chuẩn quốc tế về quyền con người. Những quy định như bật đèn 24/7, hạn chế nói chuyện, thiếu nệm chăn, giam giữ kéo dài trong buồng tập thể và biệt giam tối hoàn toàn bị xem là quá hà khắc.
Phạm Linh (Theo The Guardian)
0 Comments