(Tinsao.net) – Nhiều người có thói quen tỉnh giấc nửa đêm và tiện tay cầm điện thoại xem giờ, để rồi sau đó rơi vào tình trạng “đêm nào cũng tỉnh đúng khung giờ ấy”. Thực tế, thói quen này không chỉ là sự trùng hợp mà có cơ sở khoa học rõ ràng.
Gần đây, chủ đề “đừng nhìn giờ khi tỉnh giấc ban đêm” trở thành xu hướng được bàn luận sôi nổi trên mạng xã hội. Nhiều người chia sẻ trải nghiệm tương tự: sau khi xem giờ vào lúc nửa đêm, họ rất khó ngủ lại và thường xuyên bị thức giấc vào đúng thời điểm đó trong những ngày tiếp theo.
Tác động của ánh sáng đến não bộ
Nguyên nhân đầu tiên được các chuyên gia chỉ ra là yếu tố ánh sáng. Dù bạn xem giờ bằng điện thoại hay đồng hồ điện tử, mắt vẫn tiếp nhận ánh sáng. Luồng ánh sáng này gửi tín hiệu đến não bộ, làm ức chế quá trình sản xuất melatonin – hormone quan trọng giúp cơ thể buồn ngủ.
Lý do thức giấc nửa đêm không nên nhìn đồng hồ? (Ảnh minh hoạ)
Khi melatonin bị giảm đi, não bộ sẽ trở nên tỉnh táo hơn, khiến chất lượng giấc ngủ giảm sút và việc tìm lại giấc ngủ trở nên khó khăn. Theo cơ chế sinh học, ánh sáng là yếu tố quan trọng nhất điều hòa nhịp ngày đêm. Việc liếc nhìn đồng hồ dù chỉ một chút cũng đủ để làm “lệch nhịp” hệ thống điều hòa của cơ thể.
Áp lực tâm lý và “cái bẫy” thời gian
Không chỉ dừng lại ở yếu tố vật lý, việc biết chính xác thời gian còn tạo ra áp lực tâm lý nặng nề. Khi nhìn thấy đồng hồ, chúng ta thường có xu hướng tính toán: “Mình còn ngủ được bao lâu?”, “Nếu không ngủ lại thì ngày mai sẽ mệt thế nào?”.
Tiến sĩ Nerina Ramlakhan, chuyên gia sinh lý học và quản lý giấc ngủ tại Anh, nhận định: “Việc tỉnh giấc giữa đêm là hoàn toàn bình thường. Tuy nhiên, nếu bạn quá chú ý đến thời gian, bạn dễ rơi vào vòng lặp suy nghĩ tiêu cực, khiến việc ngủ lại càng khó khăn”.
(Ảnh minh hoạ)
Sự lo lắng này kích thích cơ thể tiết ra cortisol, loại hormone liên quan đến trạng thái tỉnh táo. Thông thường, cortisol sẽ tăng dần khoảng 2-3 giờ trước khi thức dậy. Nhưng nếu bạn thức dậy giữa đêm và lo lắng vì nhìn giờ, quá trình này bị kích hoạt sớm hơn, làm rối loạn nhịp sinh học và tạo ra tình trạng đêm nào cũng tỉnh cùng một giờ.
Nên làm gì nếu lỡ tỉnh giấc nửa đêm?
Các chuyên gia khẳng định việc thức dậy 1-2 lần trong đêm do môi trường hoặc nhiệt độ là điều bình thường. Điều quan trọng nằm ở cách phản ứng của mỗi người. Thay vì bật dậy hoặc xem giờ, bạn nên áp dụng các phương pháp sau:
Giữ nguyên trạng thái: Hãy tiếp tục nằm yên trên giường, thả lỏng cơ thể.
Tập trung vào hơi thở: Hít sâu và thở chậm để thư giãn. Đừng cố ép bản thân phải ngủ ngay vì điều này chỉ khiến não thêm căng thẳng.
(Ảnh minh hoạ)
Tưởng tượng tích cực: Để tâm trí “trôi tự do”, tưởng tượng về những hình ảnh nhẹ nhàng như thiên nhiên hoặc ký ức dễ chịu thay vì tập trung vào một vấn đề cụ thể.
Thay đổi suy nghĩ: Nếu lỡ nhìn giờ, thay vì nghĩ “chỉ còn ít thời gian”, hãy tự nhủ “mình vẫn còn vài tiếng để nghỉ ngơi”.
Bên cạnh đó, một mẹo nhỏ là bạn có thể thử “lập trình” cho não bằng cách nhẩm trong đầu thời điểm muốn thức dậy để cơ thể tự điều chỉnh nhịp sinh học.
Nhìn chung, chìa khóa để có một giấc ngủ trọn vẹn là giữ môi trường tối, hạn chế ánh sáng và duy trì tâm lý thoải mái. Việc tỉnh giấc giữa đêm không đáng ngại, nhưng thói quen xem giờ và lo lắng quá mức mới là tác nhân âm thầm làm rối loạn giấc ngủ của bạn.
0 Comments