Bất ngờ nổi tiếng
Sinh ra trong gia đình nông thôn ở thành phố Hàm Đan, tỉnh Hà Bắc, Bai Xianying rời nhà khi chưa học xong cấp hai để mưu sinh. Năm 2015, anh bắt đầu mở quầy bán bánh kếp mặn trước một trung tâm dệt may ở khu Liangmatai, thành phố Bảo Định (cách quê nhà 300 km), sau khi từng làm bảo vệ, công nhân nhà máy đồ chơi và bán rau.
Từ khi còn trẻ, Bai thường được nhận xét có ngoại hình giống Châu Kiệt Luân – ca sĩ, nhạc sĩ người Đài Loan nổi lên vào khoảng năm 2000. Bai nhiều lần phủ nhận sự so sánh này, nhưng cuối cùng chính điều đó đã làm thay đổi cuộc đời anh.
Cuối tháng 11/2020, một vị khách tình cờ đăng video Bai làm bánh lên mạng xã hội và nhận xét về sự giống nhau này. Bài đăng thu hút hơn 267.000 lượt thích và 49.000 bình luận.
Ngay hôm sau, Bai được nhiều người biết tới, nhưng ban đầu anh cho rằng chuyện này không liên quan nhiều đến mình. Tuy nhiên, anh và vợ – Huang Yonghua – nhanh chóng nhận thấy lượng khách tại quầy tăng vọt.
Ca sĩ Châu Kiệt Luân. Ảnh: Instagram
Ngày 7/12/2020, Bai đăng video trên Douyin (phiên bản TikTok tại Trung Quốc) để cảm ơn lượng người theo dõi mới. Anh cho biết có nghe tên nam ca sĩ nhưng không hay nghe nhạc anh. “Dù vậy, công việc kinh doanh của tôi thực sự khởi sắc”, Bai nói trong video.
Sau một thời gian, lượng khách dần giảm. Bai vẫn đều đặn đăng video về cuộc sống thường ngày và thỉnh thoảng livestream cảnh làm bánh. Đến mùa hè 2023, một video của Bai bất ngờ được thuật toán Douyin đẩy lên cao, thu hút hơn 786.000 lượt thích, khiến anh “nổi tiếng” trở lại.
“Khách tăng đột biến, chúng tôi bán được rất nhiều bánh”, Bai kể, cho biết người mua đến từ khắp nơi ở Trung Quốc, thậm chí có cả du khách nước ngoài. Có thời điểm, hàng người xếp dài gần 50 m. Lo khách phải chờ đợi ngoài trời dễ bị say nắng, Bai còn phát miễn phí nước uống và nước mận cho mọi người.
Doanh thu bán hàng mỗi ngày tăng gấp đôi, nhưng khối lượng công việc cũng tăng tương ứng. Mỗi tối, vợ chồng Bai phải chuẩn bị bột, gọt và bào tới 50 kg khoai tây, rửa từng túi rau xà lách để kịp phục vụ giờ cao điểm vào trưa hôm sau. Tháng 8 năm đó, hai vợ chồng ngày nào cũng trở về nhà trong tình trạng kiệt sức.
Bai cũng bắt đầu nhận được nhiều lời mời đi làm bánh tại các sự kiện khắp nơi trong cả nước, được tiếp đón như người nổi tiếng – điều anh thừa nhận không mấy thoải mái.
Sự chú ý quá lớn cũng tạo ra hiệu ứng lan sang các cửa hàng xung quanh, nhưng không theo chiều hướng tích cực. Khi ảnh và video khách vô tình ghi lại số điện thoại dán trên tường của các cửa tiệm gần đó, nhiều người bắt đầu gọi tới để hỏi xem hôm đó Bai có bán hay không, thậm chí nhờ chủ cửa hàng gửi giúp bánh qua dịch vụ chuyển phát nhanh.
Bai cho biết anh thực sự áy náy, bởi khu trung tâm dệt may Liangmatai vốn chủ yếu kinh doanh các mặt hàng như thú nhồi bông, vải vóc và quần áo. “Sự nổi tiếng của tôi thực ra không mang lại thêm khách cho các cửa hàng xung quanh, nếu có thì chỉ khiến họ thêm phiền phức”, anh kể.
Bai Xianying thời điểm bắt đầu nổi tiếng vào năm 2020. Ảnh: The Paper
Bài toán tiền bạc
Bất ngờ được nhiều người biết đến, Bai gặp không ít khó khăn trong việc kiếm tiền từ lượng tương tác trực tuyến. Sau lần đầu nổi tiếng, anh hợp tác với một công ty quản lý nội dung đa kênh (MCN) – đơn vị hỗ trợ nhà sáng tạo về nội dung, sản phẩm và bản quyền số – nhưng chấm dứt chỉ sau một tháng vì cho rằng hợp đồng quá phức tạp.
Bai cũng từng thử bán xúc xích qua livestream rồi nhanh chóng dừng lại khi người mua phàn nàn sản phẩm nhỏ hơn và không ngon bằng loại anh dùng trong bánh. Sự việc này khiến Bai mất tự tin với thương mại điện tử.
Khi thấy Bai vẫn tiếp tục bán bánh dù đã nổi tiếng, nhiều người khen anh “chân chất, thật thà”. Nhắc lại điều này, Bai bật cười nói: “Không phải tôi chưa từng nghĩ đến chuyện kiếm tiền từ lượng tương tác, chỉ là tôi không khéo ăn nói. Tôi kiếm tiền theo cách mình biết. Những thứ khác, tôi không theo đuổi. Nhiều người tưởng tôi đã kiếm được rất nhiều tiền nhờ nổi tiếng, nhưng ngay cả lúc đỉnh cao tôi cũng không thu được gì. Tôi không hiểu mạng xã hội. Tôi không làm quảng cáo hay tài trợ. Tôi cũng không biết tận dụng các chủ đề đang ‘hot’. Vậy thì tiền đến từ đâu chứ?”.
Bai cho biết mục tiêu duy nhất của vợ chồng anh là mang lại cuộc sống tốt hơn cho ba con gái – hiện lần lượt là sinh viên đại học, người đang 18 tuổi, cô út vẫn học tiểu học. “Dù các con chọn học cao hơn hay đi làm, tôi chỉ mong chúng làm công việc tử tế, kiếm được tiền và không phải sống cảnh nghèo khó như bố mẹ chúng”, Bai nói.
Các con của họ hiếm khi xuất hiện trong video trên Douyin, và Bai luôn cố gắng ngăn người khác quay phim, chụp ảnh con. Anh dặn các con không nhắc đến việc bố mình là “Bing Ge” hay “Anh bán bánh” – cái tên người ta vẫn dùng để gọi anh trên mạng xã hội.
Bai cho biết sự thận trọng này xuất phát từ việc anh “không thực sự am hiểu” những rủi ro của việc lộ diện trên mạng. Bên cạnh đó, các con gái vốn nhút nhát và không có mong muốn xuất hiện trước ống kính hay trở nên nổi tiếng.
Quay lại bán vỉa hè
Cuối năm 2023, trong một lần đến xem Châu Kiệt Luân biểu diễn tại Thiên Tân, Bai và vợ nhận thấy các cửa hàng đồ ăn vặt ở đây luôn đông khách, từ đó nảy ra ý định mở cơ sở kinh doanh riêng.
Bai khi đi xem một buổi biểu diễn của Châu Kiệt Luận ba năm trước. Ảnh: The Paper
Một năm sau, họ hiện thực hóa kế hoạch, lập thương hiệu Zhoubinglun, bán bánh và cháo kê. Hiện họ có một cửa hàng ở khu trung tâm trên đại lộ Binjiang sầm uất và một điểm khác trong khu mua sắm dân cư.
“Việc kinh doanh trong năm 2025 không mấy khả quan, nhưng chúng tôi vẫn xoay xở được”, Bai nói. “Tổng tiền thuê hai mặt bằng đã hơn 200.000 nhân dân tệ (khoảng 29.300 USD) mỗi năm, chưa kể chi phí kho bãi và chỗ ở. Những ngày ế ẩm, doanh thu gần như chỉ đủ trả lương cho nhân viên”.
Đầu năm ngoái, hai vợ chồng mở cửa hàng thứ ba trên phố đi bộ ở Thạch Gia Trang, thủ phủ tỉnh Hà Bắc, nhưng phải đóng cửa sau 6 tháng. Khi được hỏi ai là người đề xuất mở cơ sở này, Bai cười và chỉ về phía vợ. “Tôi đã nghĩ con phố đi bộ đó đông người, chắc sẽ buôn bán tốt”, vợ Bai giải thích.
Bai cho biết thêm, khi cửa hàng mới khai trương, hầu như không thu hút được sự chú ý, nhưng đến lúc đóng cửa lại bị truyền thông đưa tin rầm rộ. “Điều đó không dễ chịu chút nào. Vì vậy, trước mắt tôi chỉ muốn tập trung vận hành tốt hai cửa hàng ở Thiên Tân”, Bai nói.
Bai cũng nhận ra rằng mỗi khi trực tiếp có mặt tại quán, lượng khách tăng rõ rệt. Dù không thực sự thành thạo trong việc tận dụng tương tác trên mạng xã hội, anh tin một chiếc bánh ngon vẫn luôn giữ chân khách. Có lẽ vì thế, quầy hàng cũ vẫn là điểm tựa đặc biệt đối với Bai.
Trước Tết Nguyên đán 2026, Bai Xianying quyết định mở lại quầy bán bánh kếp mặn ở địa điểm cũ, bên ngoài trung tâm dệt may thuộc khu Liangmatai, thành phố Bảo Định, tỉnh Hà Bắc.
“Mọi thứ tôi có đều được gây dựng từ con số 0 ở quầy hàng này suốt gần 10 năm”, người đàn ông 43 tuổi nói, giải thích lý do quyết định dựng lại quầy cũ trong 10 ngày hồi tháng 1. “Ai có thể dễ dàng rời bỏ cội nguồn của mình chứ?”.
Trong 10 ngày trở lại Liangmatai, Bai trông vui vẻ và thoải mái, thường xuyên trò chuyện với khách quen lâu năm. Có lúc, anh còn đề nghị tặng bánh miễn phí cho bất kỳ ai thắng mình trong trò oẳn tù tì ba ván. “Tôi muốn đáp lại phần nào tình cảm của khách quen và người hâm mộ, nhưng không thể cho hết mọi thứ miễn phí”, anh cười nói.
Mỗi khi có người nhận xét ngoại hình anh giống Châu Kiệt Luân, Bai đều xua tay, khẳng định: “Không đâu. Anh ấy có tài năng thực sự. Tôi học hành không cao, cũng không có tài. Tôi có được hôm nay là nhờ sự ủng hộ của mọi người”.
Dù lượng khách giảm nhiều, cũng không còn cuồng nhiệt như thời điểm Bai mới nổi tiếng, anh tỏ ra khá thoải mái. “Thời hoàng kim không kéo dài mãi”, anh nhắc lại một câu nói quen thuộc, khẳng định sự chú ý chưa bao giờ là thước đo của thành công.
Hướng Dương (Theo Sixthtone)
0 Comments