Nhiều thực phẩm được gắn mác healthy như sữa chua trái cây, granola hay trái cây sấy có thể chứa lượng đường, chất phụ gia và hóa chất từ bao bì đủ để ảnh hưởng đến insulin, estrogen và hormone tuyến giáp nếu dùng thường xuyên.
Không phải món healthy nào cũng tốt cho nội tiết
Theo Dr. Mary Claire Haver, Phó giáo sư thỉnh giảng tại University of Texas Medical Branch, đồng thời là nhà sáng lập Mary Claire Wellness, chế độ ăn giàu thực phẩm siêu chế biến, nhiều đường và chất phụ gia có thể làm tăng viêm, tăng đề kháng insulin và gây mất cân bằng hormone, đặc biệt ở phụ nữ. Trong khi đó, các thực phẩm nguyên bản, ít qua chế biến thường hỗ trợ tốt hơn cho hệ nội tiết.
Dưới đây là những món ăn quen thuộc được quảng cáo tốt cho sức khỏe nhưng nếu ăn thường xuyên hoặc sai cách có thể ảnh hưởng đến nội tiết.
Sữa chua vị trái cây, sữa chua uống
Nên kiểm tra kỹ nhãn dinh dưỡng khi mua sữa chua uống có hương vị để kiểm soát lượng đường nạp vào cơ thể.
Sữa chua vốn tốt cho đường ruột nhưng các loại sữa chua vị trái cây, sữa chua uống đóng chai thường chứa nhiều đường bổ sung, hương liệu và siro fructose. Một hũ nhỏ có thể chứa lượng đường tương đương một lon nước ngọt mini.
Ăn quá nhiều đường khiến insulin tăng liên tục, làm tăng nguy cơ đề kháng insulin, tăng tích mỡ bụng và ảnh hưởng đến hoạt động của estrogen, progesterone. Đây cũng là lý do nhiều người dù ăn healthy vẫn bị nổi mụn, kinh nguyệt thất thường hoặc tăng cân vùng bụng.
Các chuyên gia khuyến nghị nên ưu tiên sữa chua không đường, sau đó tự thêm trái cây tươi hoặc hạt để kiểm soát lượng đường nạp vào.
Granola, ngũ cốc ăn sáng và yến mạch pha sẵn
Granola và các loại ngũ cốc ăn sáng thường được quảng cáo là giàu chất xơ, phù hợp giảm cân. Tuy nhiên, nhiều sản phẩm chứa mật ong, siro, dầu thực vật tinh luyện và trái cây sấy, khiến lượng đường và calo tăng cao.
Dr. Mary Claire Haver cho biết granola có thể chứa nhiều đường và chất béo không lành mạnh hơn mọi người nghĩ, vì vậy cần đọc kỹ nhãn dinh dưỡng trước khi mua.
Ăn các loại ngũ cốc nhiều đường vào buổi sáng dễ khiến đường huyết tăng nhanh rồi tụt xuống, làm cơ thể nhanh đói, tăng cảm giác thèm đồ ngọt và gây áp lực lên insulin. Về lâu dài, tình trạng này có thể góp phần làm rối loạn hormone chuyển hóa.
Trái cây sấy, nước ép đóng chai
Trái cây sấy thường được xem là món ăn vặt healthy nhưng nhiều loại được tẩm thêm đường hoặc siro để tăng vị. Khi trái cây mất nước, lượng đường trở nên cô đặc hơn, khiến bạn dễ ăn quá nhiều mà không nhận ra.
Một số nghiên cứu cho thấy tiêu thụ nhiều fructose trong thời gian dài có thể làm thay đổi hệ vi sinh đường ruột và ảnh hưởng đến cân bằng hormone, đặc biệt là insulin và cortisol.
Tương tự, nước ép trái cây đóng chai hoặc nước ép detox thường thiếu chất xơ nhưng lại chứa lượng đường cao, khiến đường huyết tăng nhanh. Thay vì uống nước ép mỗi ngày, nên ưu tiên ăn trái cây nguyên quả để giữ chất xơ và giúp no lâu hơn.
Sữa hạt có đường, đặc biệt là sữa đậu nành đóng hộp
Nên ưu tiên sữa đậu nành tự nấu thay vì mua loại đóng hộp.
Sữa hạt là lựa chọn phổ biến với những người muốn ăn lành mạnh. Tuy nhiên, nhiều loại sữa hạt đóng hộp có thêm đường, chất ổn định và hương liệu.
Riêng với sữa đậu nành, nhiều người lo ngại phytoestrogen trong đậu nành sẽ gây rối loạn nội tiết. Thực tế, đa số chuyên gia cho rằng đậu nành nguyên chất ở mức vừa phải vẫn an toàn, thậm chí có lợi cho phụ nữ tiền mãn kinh nhờ chứa isoflavone. Tuy nhiên, việc lạm dụng sữa đậu nành đóng hộp có đường hoặc dùng thay nước lọc mỗi ngày có thể khiến lượng đường và estrogen thực vật nạp vào quá mức.
Dr. Mary Claire Haver nhấn mạnh chế độ ăn tốt cho nội tiết nên ưu tiên thực phẩm thực vật nguyên bản, ít chế biến thay vì các sản phẩm healthy đóng gói sẵn.
Salad đóng hộp với xốt kem
Salad thường được xem là lựa chọn ít calo nhưng nhiều loại salad bán sẵn lại đi kèm xốt mayonnaise, xốt kem, thịt xông khói, xúc xích hoặc gà chiên.
Những thành phần này làm tăng đáng kể lượng chất béo bão hòa, natri và phụ gia. Theo Harvard T.H. Chan School of Public Health, thịt chế biến sẵn như xúc xích, thịt nguội, bacon có liên quan đến nguy cơ viêm, rối loạn chuyển hóa và bệnh mạn tính.
Ngoài ra, các chất phụ gia trong thực phẩm siêu chế biến còn được cho là có khả năng gây rối loạn nội tiết, ảnh hưởng đến tín hiệu hormone trong cơ thể.
Cá ngừ đóng hộp, cá biển lớn ăn quá thường xuyên
Thực phẩm đóng hộp có thể chứa nhiều chất bảo quản, chất phụ gia, không tốt cho sức khỏe nội tiết.
Cá là thực phẩm giàu omega-3, tốt cho tim mạch và hormone. Tuy nhiên, các loại cá lớn như cá ngừ, cá kiếm hoặc cá thu lớn có thể chứa hàm lượng thủy ngân cao hơn.
Theo nhiều chuyên gia nội tiết, thủy ngân có thể ảnh hưởng đến chức năng tuyến giáp và hệ thần kinh nếu tích lũy lâu dài. phụ nữ mang thai, trẻ em hoặc người có bệnh tuyến giáp nên hạn chế ăn cá ngừ đóng hộp quá thường xuyên.
Thay vào đó, nên ưu tiên các loại cá nhỏ như cá hồi, cá mòi, cá trích hoặc cá thu nhỏ để vừa bổ sung omega-3 vừa giảm nguy cơ nhiễm kim loại nặng.
Ăn thế nào để bảo vệ nội tiết tố?
Dr. Mary Claire Haver khuyến nghị ưu tiên thực phẩm nguyên bản như rau xanh, trái cây tươi, cá béo, trứng, các loại hạt, đậu và ngũ cốc nguyên cám. Đồng thời, nên hạn chế thực phẩm siêu chế biến, đường bổ sung, đồ uống ngọt và các món đóng gói sẵn có danh sách thành phần quá dài.
Vienne (Theo Eating Well, VeryWell Health)
0 Comments